Ma 05 maart 2018

citybooks in vertaling │ 'DOLOR' in het Verenigd Koninkrijk

© Fjodor BuisIn november 2017 bezocht Maarten van der Graaff het Verenigd Koninkrijk als Dutch Language Union Writer in Residence. Hij werkte met vierdejaarsstudenten Nederlands van de universiteiten van Londen, Nottingham en Sheffield aan de Engelse vertaling van zijn citybook ‘DOLOR: Officiële punk in Karlsruhe’. Coördinator Henriette Louwerse vertelt ons meer over het project en vroeg enkele studenten om hun ervaringen te delen.

Het citybooks Translation Project, een samenwerking tussen deBuren en bovenstaande Britse universiteiten, is een jaarlijkse traditie geworden. Eerdere citybooks werden al vertaald door studenten Nederlands uit het Verenigd Koninkrijk, waaronder die van Rebekka de WitCarmien Michels en Abdelkader Benali. Voor de achtste samenwerking haalden we er de expertise van literair vertaler Laura Watkinson bij, en uiteraard ook de auteur, Maarten van der Graaff, zelf.

© Maarten van der Graaff

Maartens tekst was een heuse uitdaging voor de jonge literaire vertalers. ‘DOLOR’ is een weerbarstige tekst: het is proza noch poëzie, loopt over van de intertekstuele en interculturele verwijzingen en is een samenkomst van drie talen. Een ware ode aan de anarchie: zowel vormelijk als thematisch.

Welke complicaties kwamen de studenten zoal tegen in het vertaalproces? Hieronder volgen enkele ervaringen.

 

‘Pissed’ of ‘urinated’?

Een van mijn struikelblokken was hoe ik het woord ‘plasten’ moest vertalen in de zin: ‘Ze deden niets, dus plasten we af en toe op het plein’. Er zijn veel synoniemen van het woord ‘to urinate’ in het Engels. Ik nam onder andere ‘weed’, ‘peed’, en ‘urinated’ in overweging. Na lang beraad besloot ik dat ‘pissed’ de meest trouwe vertaling was, mede door het feit dat het ook fonetisch dicht tegen het origineel aanleunde. Ik vond het daarenboven de beste optie om de punkideologie over te brengen, aangezien ‘pissed’ meer rebels klinkt dan ‘urinated’.

Aisling Redmond

 

‘Digging’ of ‘graves’?

In de zin ‘archeologie gaat over graven’ leidde het woord ‘graven’ tot een discussie. Er zijn twee Engelse vertalingen van: ‘graves’ en ‘digging’. Beide vertalingen leken binnen de context te passen: ‘archeology is about graves’ en ‘archeology is about digging’. Ik heb de kwestie eerst met vertaler Laura Watkinson besproken, maar om te vermijden dat de oorspronkelijke betekenis verloren zou gaan in de vertaling, vroegen we Maarten naar zijn intentie van de zin. Hij verkoos het werkwoord: dus ‘archeology is about digging’.

Rachel Atkinson

 

‘I commit myself to’?

‘Een kwestie waar we allemaal mee te maken kregen was de uitdrukking ‘Ik verbind mij ertoe’, wat velen onder ons hadden vertaald als ‘I commit myself to’. Maar dit klonk niet echt natuurlijk in het Engels, en na een gesprek met Maarten bleek het ook in het Nederlands niet bepaald een veelvoorkomende uitdrukking te zijn. Het wordt vooral gebruikt in contracten en dat is net de sfeer die Maarten wou overbrengen. Daarom besloten we om er ‘hereby’ aan toe te voegen en de Engelse vertaling werd: ‘I hereby commit myself to’.

Natalie Smith


‘House’, ‘home’, ‘apartment’ of ‘flat’?

Een specifiek aspect dat ter discussie werd gesteld was het verschil tussen de woorden ‘house’, ‘home’, ‘apartment’ en ‘flat’ als vertalingen van het Nederlandse woord ‘woning’. ‘Ik verbind mij ertoe mijn woning een bewoonde indruk te geven’. In deze zin was het onduidelijk of Maarten naar een bepaald soort gebouw verwees, een ’apartment’ of een ’flat’, of dat hij verwees naar een emotioneel geladen plaats, geïmpliceerd door het woord ’home’. Hoe dan ook, als Maarten het laatste had bedoeld, had hij het woord ‘thuis’ gebruikt in plaats van ‘woning’. Uiteindelijk kwamen we uit op ‘home’, vanwege de neutralere betekenis: ‘I hereby undertake to give my home a lived-in impression’.

Jennifer Francis

 

 

De volledige Engelse vertaling lees je hier.

Close

plaats een reactie

Velden gemarkeerd met een sterretje* zijn verplicht.

wordt niet getoond